Teknoloji
Moderator
ABD yönetimi ile Avrupalı müttefikleri arasında Grönland krizi nedeniyle başlayan gerginlik yeni bir boyuta tırmandı.Kanada gibi ülkeleri de yanına alan Avrupalı liderler tarafından dün İsviçre’nin Davos kentinde yapılan açıklamalar, ABD ile geleneksel müttefiklerinin bir yol ayrımında olduğunu ortaya koydu. Transatlantik ilişkiler bir kırılma noktasında.
Nitekim Kanada Başbakanı Mark Carney’in konuşması, Davos’taki hissiyatı özetledi. Carney, dünyanın “bir geçişin değil kopuşun ortasında” olduğunu belirtirken, “eski düzenin geri gelmeyeceğini, bunun yasını tutmanın yersiz olduğunu”ifade etti. “Kurallara dayalı düzen”hikayesinin kısmen yalan olduğunu bildiklerini belirten Carney, “En güçlü olanların işlerine geldiğinde kendilerini muaf tutacaklarını, ticaret kurallarının asimetrik bir şekilde uygulanacağını, uluslararası hukukun, sanığın veya mağdurun kimliğine bağlı olarak değişen bir titizlikte uygulandığını biliyorduk” dedi. Carney, “Danimarka ve Grönland’ın yanındayız çünkü masada yer almazsak, menüde yer alırız” ifadesini kullandı.
Geri adım yok
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da, “kuralların olmadığı bir dünyaya doğru gidildiğini” söylemişti. İngiltere Başbakanı Keir Starmer ise, Trump’ın Grönland konusunda Danimarka yanlısı duruşu nedeniyle kendisi ve ülkesi üzerinde baskı kurmak istediğini ancak geri adım atmayacaklarını dile getirdi. Starmer, Trump’ın dünyayı ikiye bölen bir mesele ortaya çıkarmayı amaçladığını belirtti.
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de, ABD ile bir yol ayrımına geldiklerini belirterek, “Avrupa diyalog ve çözümü tercih ediyor ancak gerekirse birlik, aciliyet ve kararlılıkla hareket etmeye de tamamen hazırız” dedi. Leyen “kaba güçle” tanımlanan yeni bir dünya düzeniyle karşılaşan AB’nin ekonomisini ve savunmasını geliştirmek için daha hızlı harekete geçmesi gerektiğini söyledi. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ise ABD’nin askeri güç kullanması durumunda Danimarka’nın da aynısını yapmaktan kaçınmayacağını söyledi.
‘Şiddet kullanmam’
ABD Başkanı Donald TrumpiseGrönland konusundaki ısrarını sürdürdü, Avrupa’ya dönerek “Avrupa’nın doğru yönde ilerlemediğini” söyledi.“Grönland’ı satın almak için acil müzakereler başlatmak istiyorum” diyen Trump, “Bu devasa buz kütlesini koruyabilecek ve geliştirebilecek tek ülke ABD’dir… ABD dışında hiçbir ülke ya da ülke grubu Grönland’ın güvenliğini sağlayabilecek konumda değil” dedi. Trump, “Şiddet kullanmak zorunda değilim, şiddet kullanmak istemiyorum, şiddet kullanmayacağım” ifadeleriyle askeri müdahale niyeti olmadığını duyurdu. Tek istediğinin “bir parça buz” (Grönland) olduğunu söyleyen Trump, “Evet derseniz çok minnettar oluruz; hayır derseniz bunu unutmayız” ifadesini kullandı.
Trump: Tarife uygulamayacağım
DonaldTrump,sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, “Rutte ile gerçekleştirdiğim görüşmede, Grönland ve tüm Arktik Bölgesi’nin geleceğine ilişkin bir anlaşmanın çerçevesini oluşturmuş bulunuyoruz. Hayata geçerse, ABD ve NATO ülkeleri için çok olumlu olacak. Bu mutabakat çerçevesinde, 1 Şubat’ta yürürlüğe girmesi planlanan gümrük tarifelerini uygulamayacağım” dedi. Trump, Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya’nın ABD’nin Grönland’ı elde etmesine ilişkin çabalarına yönelik tutumları nedeniyle yüzde 10 gümrük tarifesi yaptırımı uygulayacağını belirtmişti.
Uçağı arızalandı
ABD Başkanı Donald Trump’ın uçağı “Air Force One”, salı akşamı İsviçre’ye gitmek üzere havalandıktan yaklaşık bir saat sonra elektrik sorunu nedeniyle geri döndü. Trump başka bir uçakla Davos’a gitti.
Görüşmeler iptal
ABD Başkanı, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un 22 Ocak’ta Fransa’nın başkenti Paris’te düzenlemeyi teklif ettiği G7 toplantısına katılmayacağını duyurdu. Nitekim Macron da Trump’ı beklemeden dün Davos’tan ayrıldı. Öte yandan Trump ve Almanya Başbakanı Merz arasında Davos’ta önceden planlanan görüşmenin de iptal olduğu bildirildi.
Kanada ordusu ABD ile savaşa hazırlanıyor!
Trump’ın Venezuela ve Grönland’a yönelik politikaları nedeniyle Kanada ordusunun, olası ABD işgaline karşı hazırlıklara başladığı belirtildi. Globe and Mail gazetesi, Kanada ordusunun ABD’nin ülke topraklarını işgal etme olasılığı nedeniyle gerilla savaşı taktiklerinin ön plana çıktığı çeşitli senaryolar üzerinde çalıştığını yazdı.
Grönland’da NATO tatbikatı?
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD Başkanı Trump’ın ilhak etmek istediği Grönland konusunda “perde arkasında” çalıştıklarını söyledi. Rutte, ana meselenin Grönland değil Ukrayna olduğunu ifade ederek “Öncelik Ukrayna olmalı çünkü bu Avrupa ve ABD’nin güvenliği için çok önemli” dedi. Öte yandan Fransa’nın Grönland’da NATO tatbikatı düzenlemesi çağrısında bulunduğu belirtildi. Fransız basınındaki haberlere göre, Elysee Sarayı’ndan yapılan açıklamada “Fransa, Grönland’da bir NATO tatbikatı talep etti ve buna katkı sağlamaya hazır” ifadesi kullanıldı.