Yasam
Moderator
Kültepe Kaniş/Karum Höyüğü'ndeki kazılarda çıkarılan, 4 bin yıllık çamur zarfta korunan kil tabletteki çivi yazısı çamur zarftan çıkarılmadan okundu.
Kayseri kent merkezinin 20 kilometre kuzeydoğusundaki Kültepe'de, 1948'ten bu yana devam eden kazılarda çıkarılan çivi yazılı tabletlerden 28'i kentteki arkeoloji müzesinde ziyaretçilere sunuluyor.
Tarihi alandan çıkarılan ve Kayseri Arkeoloji Müzesi'nde sergilenen tabletler arasında dikkati çeken çamur zarfta korunan kil tabletteki çivi yazısı, Fransa Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi (CNRS) ve Hamburg Üniversitesi tarafından ortaklaşa hazırlanan projeyle okundu.
TABLETTE TİCARİ BİR ANLAŞMANIN YER ALDIĞI ORTAYA ÇIKTI
Yeni görüntüleme yöntemiyle okunan çivi yazılı tablette, Şarapunuwa'nın oğlu Şawidaşu ile Enişar arasında buğday ve arpa üzerine yapılan ticari anlaşma yer alıyor.
Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Öğretim Üyesi ve Kültepe Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Fikri Kulakoğlu, bugüne kadarki kazılarda 23 bin 500 civarında çivi yazılı belge bulunduğunu, bu koleksiyonun UNESCO Dünya Belleği Programı'na "Özel Asur Tüccar Arşivleri" adıyla kaydedildiğini söyledi.
Çivi yazılı tabletlerin büyük koleksiyonunun Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde sergilendiğini belirten Kulakoğlu, çeşitli şekillerde yurt dışına kaçırılmış yaklaşık 4 bin tabletin de dünya müzelerinde sergilendiğine de değindi.
4 bin yıl önce Musul'un 100 kilometre güneyinde yer alan Asur şehrinden gelen tüccarların Kültepe'yi başkent olarak seçtiklerini, yönetim ve ticaretle ilgili bütün işlerini buradan yürüttüklerini dile getiren Kulakoğlu, “Alacak-verecek, sipariş, kontrat gibi parayla ilgili her şey bu tabletlere yazılmış” dedi.
ZARFLARA ZARAR VERMEDEN TABLETLER OKUNABİLİYOR
Yazılı kil tabletlerin zarf gibi çamur tabakayla kaplanıp kapatıldığını ve zarflar açılmadığı sürece içindekinin tam olarak bilinmediğini söyleyen Prof. Dr. Fikri Kulakoğlu, gelişen teknoloji sayesinde tomografi benzeri hassas, küçük bir cihazla tabletlerin görüntülenebildiğini aktardı. Bu taramaların çok hassas olduğunu söyleyen Kulakoğlu, tabletin içinde kalmış her şeyin görülebildiğini belirtti.
Zarflı tabletlerdeki sırların ilk kez ortaya çıktığına dikkati çeken Kulakoğlu, bunların çoğunda ticari bir anlaşmaya dair kayıtlar olduğunu “Günlük hayata ilişkin veriler de oluyor ama asıl özne para ve ticaret…” diye aktardı.